Yeni AI Yarışının Adı “Dünya Modelleri”: Şirketler Ne Geliştirdiklerini Söylemiyor

Harika Pelin Şengül 21 Eylül 2026 13:33

Yapay zeka sektöründe yeni bir yarış başladı: dünya modelleri (world models). Bu alanda çalışan şirketler büyük yatırımlar topluyor ancak geliştirdikleri teknolojilerin sonunda hangi ürünlere dönüşeceği hâlâ net değil.

Alanının öne çıkan şirketleri arasında Yann LeCun'un kurduğu AMI Labs ile Fei-Fei Li'nin World Labs şirketi bulunuyor. İki şirket de yatırımcıların ilgisini çekiyor. Buna karşılık şirketler, üzerinde çalıştıkları ticari ürünler konusunda fazla bilgi paylaşmıyor.

Dünya modelleri temel olarak yapay zekanın fiziksel dünyayı ve üç boyutlu ortamları anlamasını sağlamayı amaçlıyor. Bu teknoloji robotlardan sürücüsüz araçlara, oyunlardan etkileşimli videolara kadar birçok farklı alanda kullanılabilir.

Ami Labs Ürün Planlarını Açıklamıyor

AMI Labs'ın kurucu ortaklarından ve Dünya Modelleri Başkan Yardımcısı Michael Rabbat, şirketin çalışmalarının ayrıntılarını açıklamaktan kaçınıyor.

Şirket henüz bir yaşını doldurmadı ve araştırma ile geliştirme çalışmalarını sürdürüyor. AMI Labs şu anda ürün planlarını veya belirli bir çıkış takvimini kamuoyuyla paylaşmıyor.

Ancak bu yaklaşım yalnızca AMI Labs'a özgü değil. Dünya modelleri üzerinde çalışan birçok şirket benzer şekilde projelerinin ayrıntılarını gizli tutuyor.

En Somut Örneklerden Biri World Labs'in Marble Projesi

Fei-Fei Li'nin World Labs şirketinin geliştirdiği Marble, dünya modellerinin bugün neler yapabileceğini gösteren en somut örneklerden biri.

Marble; medya üretimi, oyunlarda gezilebilir üç boyutlu ortamlar oluşturma ve CGI efektleri hazırlama gibi alanlarda kullanılabiliyor. Teknoloji robot sistemlerinde de kullanım potansiyeli taşıyor.

Ancak şirketin şimdiye kadar gösterdiği örnekler, Marble'ın yeteneklerini sergilemeye odaklanıyor. World Labs'in teknolojiyi hangi alanda büyük bir ticari ürüne dönüştürmek istediği henüz netleşmedi.

Veri Sağlayıcıları Bile Ne Geliştirildiğini Bilmiyor

Sektördeki gizlilik yalnızca şirketlerin dışarıya yaptığı açıklamalarla sınırlı kalmıyor.

Dünya modelleri geliştiren şirketlere veri sağlayan Physicl'ın CEO'su Alex de Vigan, sağladıkları verilerin kullanıldığını bildiklerini ancak bu verilerin hangi projelerde değerlendirildiğini bilmediklerini söylüyor.

De Vigan'a göre şirketler daha fazla bilgi paylaşırsa veri sağlayıcıları da ihtiyaçlara uygun veri setleri hazırlayabilir.

Dünya Modelleri Neden Bu Kadar Önemli?

Dünya modeli kavramı tek bir kullanım alanını kapsamıyor. En basit haliyle teknoloji, yapay zekanın çevresindeki dünyayı anlamasını ve bu dünya içinde hareket etmesini sağlayan sistemleri ifade ediyor.

Sürücüsüz otomobiller bunun örneklerinden biri. Araç çevresindeki yolları, diğer otomobilleri ve yayaları algılıyor, ardından nasıl hareket edeceğine karar veriyor.

Benzer bir sistem insansı bir robotun kutuları taşımasını sağlayabilir. Başka bir dünya modeli ise birkaç dakikalık videoyu kullanarak içinde gezilebilen üç boyutlu bir ortam oluşturabilir.

AMI Labs de bugüne kadar üretim, biyomedikal teknolojiler ve robotik gibi farklı alanlarla ilgilendi. Şirket ayrıca Nabia ortaklığı üzerinden doktorlara yönelik yapay zeka yazılımları üzerinde çalışıyor.

Bu kadar farklı kullanım alanı bulunması, şirketlerin hangi pazara odaklanacağını tahmin etmeyi zorlaştırıyor.

Şirketler Rakiplerine Yol Göstermek Istemiyor Olabilir

Sektördeki sessizliğin arkasında rekabet de bulunuyor.

Bir şirket dünya modellerini kullanarak başarılı bir robot sistemi, oyun teknolojisi veya Hollywood'a yönelik yeni bir görüntü üretim aracı geliştirdiğini açıklarsa diğer yapay zeka şirketleri de aynı alana yönelebilir.

Üstelik yarış yalnızca dünya modeli girişimleri arasında geçmiyor. Büyük yapay zeka laboratuvarları da gerekli kaynaklara sahip.

Bu nedenle şirketlerin geliştirdikleri ürünleri mümkün olduğunca uzun süre gizli tutması, rakiplerinin aynı pazara erken girmesini zorlaştırabilir.

Dünya modelleri için büyük miktarda yatırım yapılmasına rağmen sektörün hangi ürünlerle tüketicilerin karşısına çıkacağı şimdilik belirsizliğini koruyor. Şirketler teknolojinin potansiyelini gösteriyor ancak asıl yarışın hangi alanda başlayacağını açıklamıyor.

Nvidia CEO’su AI felaketi ihtimaline rakam verdiHaberler Etiketler:

• Yapay zeka